انقلاب مصر؛ بررسی نقش نئوپاتریمونیالیسم در کژکاردی نهادهای اجتماعی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 عضو هیات علمی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

چکیده

تحولات چند سال اخیر شمال آفریقا که به برکناری دیکتاتوری‌های قدیمی تونس و مصر منجر شد از جمله حوادث جالب و شگفت چند سال اخیر محسوب می‌شود که اذهان بسیاری از اندیشمندان را متوجه خود کرده است. این مقاله قصد دارد خوانشی تازه از علل وقوع تحولات مصر در سال 2011 که به برکناری حسنی مبارک منجر شد ارائه کند. لذا، در پاسخ به چرایی وقوع انقلاب مصر، از رویکرد ساختاری نئوپاتریمونیالیسم در تبیین این پدیده استفاده می‌شود چراکه اعتقاد بر این است که بهتر می‌تواند خاستگاه‌ها و ریشه‌های تحولات فوق را تبیین کند. در این راستا، این فرضیه‌ به آزمون گذاشته می‌شود که ماهیت نئوپاتریمونیال حکومت مصر با ویژگی‌های خاص خود همچون شخصی بودن قدرت، حامی‌پروری، فساد، وابستگی به قدرت خارجی با دست‌کاری در ماهیت ساز و کارهای جامعه مدنی همچون احزاب، سندیکاها، بخش خصوصی به تشدید ناکارآمدی رژیم و در نتیجه اعتراضات مردمی سال 2011 انجامیده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analyzing the impact of Neo-patrimonial nature of government on Egypt Revolution

نویسندگان [English]

  • Mahmoud Moqaddas 1
  • Amir Nourani Mokarram Doust 2
1 Faculty member of Humanity, Guilan University, Rasht, Guilan, Iran
2 Faculty member of Humanities, Guilan University, Rasht, Guilan, Iran
چکیده [English]

The events of North Africa, led to the overthrow of old dictatorships of Tunisia and Egypt are of the most interesting incidents of these years which have attracted the eyes of many scholars. The paper tries to take a new look at the causes of Egypt revolution in 2011 led to Hosni Mubarak overthrown. Thus, in order to find out the causes, the structural approach of neopatrimonialism is applied because it is believed that this approach can explain better the political, sociological and economic roots of the revolution altogether. In doing so, this hypothesis is going to be tested that The neo-patrimonial nature of the Egyptian government has led to the deterioration of the regime's ineffectiveness as a result of popular protests in 2011, with its specific characteristics, such as personal power, patronage, corruption, dependence on foreign power by manipulating the nature of civil society mechanisms such as parties, unions, the private sector. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • "Egypt"
  • "revolution"
  • "neo-patrimonialism"
  • "civil society"
  • "private sector"

الف- فارسی

- آجیلی، هادی و کشاورز مقدم، الهام، (1394)، «شاخص‌های توسعه کشور مصر دوره انقلاب ژانویه ۲۰۱۱»، دو فصلنامه جامعهشناسیسیاسیجهاناسلام، پاییز و زمستان، دوره 3، شماره 2.

- اوتاوی، مارینا، (1386)، گذاربهدموکراسییاشبه اقتدارگرایی، ترجمه سعید میرترابی، تهران: نشر قومس.

- بیتهام، دیوید و بویل، کوین، (1376)، دموکراسی چیست؟ (آشنایی با دموکراسی)، ترجمه شهرام نقش‌تبریزی، تهران: ققنوس.

- حاجی ناصری، سعید و اسدی حقیقی، سید ابراهیم، (1391)، «واکاوی نقش طبقه متوسط جدید در جنبش اجتماعی مصر»، فصلنامه روابط خارجی، سال چهارم، زمستان، شماره چهارم.

- شهابی، هوشنگ و لینز، خوان، (1393)، نظام‌های سلطانی، ترجمه منوچهر صبوری، تهران: شیرازه.

- موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر تهران، (۱۳۹۱)، کتاب بیداری اسلامی 2، ویژه مطالعات موردی تهران، موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر، تهران.

- فرزادپور، سعید، (۱۳۹۰)، «بررسی مقایسه‌ای انقلاب اسلامی ایران و انقلاب مصر»، فصلنامه مطالعات راهبردی، سال چهاردهم، تابستان شماره مسلسل 52، شماره دوم.

- گلدستون، جک، (1385)، مطالعاتی نظری، تطبیقی و تاریخی در باب انقلاب‌ها، ترجمه محمد تقی دلفروز، تهران: انتشارات کویر.

- مسعودنیا، حسین و سعیدی حیزانی، ندا، (1391)، «بررسی عوامل سقوط رژیم حسنی مبارک و چشم‌انداز تحولات کشور مصر»، فصلنامۀدانشسیاسی، سال هشتم، بهار و تابستان، شماره اول.

- نیاکویی، سید امیر، (1390)، «تحولات اخیر خاورمیانه و شمال آفریقا: ریشه‌ها و پیامدهای متفاوت»، فصلنامه روابط خارجی، سال سوم، شماره چهارم، زمستان.

- هانتینگتون، ساموئل، (1370)، سامان سیاسی در جوامع دستخوش دگرگونی، ترجمه محسن ثلاثی، تهران: نشر علم.

 

ب- انگلیسی

 

-      Bratton, Michael & Van De Walle, Nicolas, (1994), “Neo-patrimonial Regime and Political Traditions in Africaˮ, July, in World Politics, No 46.

 -      Diwan, Ishac, Keefer, Philip and Schiffbauer Marc, (2014), “Private Sector Growth and Cronyism in Egypt”, Research Paper of World Bank Regional Report.

 -      Nehme, Adib, (2016), “The Neopatrimonial State and the Arab Spring”, Isaam Fares Institute for Public Policy and International Affairsˮ, American University of Beirut, Beirut, June.

 -      Economist, vol 382, Issue,e 8512.1/20/2007.

 -      “Egypt Economy: Perpetually in Ruins?”, (2007), available at: http:// www. biu.ac.il/ SOC/ besa/ books/kan.v/chapter5.htm.

 -      Elagati, Mohamed, (2013), “Foreign Funding in Egypt after the Revolutionˮ, available at: www.afaegypt.org.

 -      European Commission, (2000), “Preparing the transition to competitive, dynamic, and knowledge based economy: presidency conclusions”, March 23 and 24, 2012, Brussels, European Union, an Information Society for all. http//ue.eu.int.

 -      Fahmi, Ninette, (2002), Politics of Egypt: States-Society Relationship, Routledge.

 -       Fahmi, Ninette, (2002), Politics Environment in Egypt: Constraints to the Private Sector Developmentˮ, available at: http://www.worldbank.org/ wbi/ mdfz/papers/partnerships/pdf.

 -      Ibrahim, Saad-Eddin , (1995), “Egypt's Civil Society Challengeˮ, in Civil Society, July.

 -      Palmer, Tom. G, (2006), “The Egyptian Judiciary Blazing: the Path to Democracy and Economic Developmentˮ, available at: http:// www. cato. org/ pub_ display. php? pub_id=G411-27K.

 -      Salwa, Ismail, (1995), “State-Society Relation in Egypt: Restructuring the Politicalˮ, available at: http://www.encyclopedia.com/doc/161-17716342.htm.

 -       Shils, Edward, (1991), “The Virtue of Civil Society Government and Opposition in Middle Eastˮ, in  Government and Opposition, Volume 26,  Issue 1, 01 January 1991, available at: https://doi.org/10.1111/j.1477-7053.1991.tb01120.

 -      Snyder, Richard, (1992), “Explaining Traditions from Neo-patrimonial Dictatorshipsˮ, in Comparative Politics, 24, No 3.

 -      Winter, Michael (1995), “Islam in the State: Pragmatism and Growing Commitmentˮ, in Egypt from Monarchy to Republic: a Reassessment of Revolution and Change, ed by Shimon Shamir. Westview Press.

 -      http://www.economywatch.com/economic-statistics/country/Egypt

-      http://www.freedomhouse.org

 -      http://www.hrinfo.net/en/reports/net2004.shtml.

 -      http://www.foreignpolicy.com/issue_marapr_2004_countrydetail.php?country=egypt.