- احمدی پور، زهرا و احمدی، ابراهیم، (1399)، «تحلیل عوامل موثر بر ناکامی حکمرانی آب در ایران»، سیاست‌های راهبردی و کلان، دوره8، شماره ویژه.

- الوند، مرضیه سادات و قاسمی، ابوالفضل، (1400)، «اصول راهبردی سیاستگذاری مواجهه با کرونا به مثابه مساله بدخیم سیاستی»، پژوهش‌های راهبردی سیاست، دوره10، شماره 37.

- ازغندی، علیرضا، (1385)، درآمدی بر جامعه‌شناسی ایران،تهران: قومس.

- افسری، عبدالحمید و دیگران، (1396)، «مدل داده‌بنیاد بررسی جامعه‌شناختی حکمرانی آب در بحران دریاچه ارومیه»، مطالعات راهبردی سیاست‌گذاری عمومی، دوره 7، شماره 25.

- اسلامی، روح الله و رحیمی، احمد، (1398)، «سیاستگذاری و بحران آب در ایران»، سیاست‌های راهبردی و کلان، دوره 7، شماره 3.

- اسماعیلی فرد، مریم و کاوه فیروز، حسن، (1395)، «آسیب‌شناسی سیاستگذاری آب در ایران»، راهبرد اجتماعی فرهنگی، دوره 5، شماره 21.

- اصغری، امیررضا، (1395)، «مقیاس‌ها و روش‌های اندازه‌گیری و تقسیم آب در ایران»، پژوهش‌نامه تاریخ اجتماعی و اقتصادی، دوره 5، شماره20.

- اندیشکده تدبیر آب ایران، (۱۳۹۴)، ارزیابی مقدماتی حکمرانی آب کشور، چ۲، تهران: اندیشکده تدبیر آب ایران.

-آشنا، حسام‌الدین، (۱۳۹۴)، بحران آب یا بحران حکمرانی، ضمیمه روزنامه شرق (21 شهریور 1394).

- آلموند، گابریل؛ چاول جونیور، جی.بینگهام؛ جی. مونت، رابرت، (1381)، چهارچوب نظری برای بررسی سیاست تطبیقی، ترجمه علیرضا طیب، چ3، تهران: مرکز آموزش مدیریت دولتی.

- باقری، رضا و همکاران، (1400)، «حکمرانی و سیاستگذاری در قبال بحران منابع آب در جمهوری اسلامی ایران»، پژوهش‌های روابط بین‌الملل، دوره11، شماره40.

- حافظ نیا، محمدرضا و نیکبخت، مهدی، (1381)، «آب و تنش‌های اجتماعی- سیاسی مطالعه موردی: گناباد»، تحقیقات جغرافیایی، دوره17، شماره‌های 2-3.

- خبرگزاری ایمنا، (1396)، پروژه‌های تصفیه‌خانه فاضلاب مهمترین طرح‌های زیست‌محیطی در کشور هستند، تاریخ آخرین بازدید 06/06/1401. دسترسی در:

  http://www.imna.ir/news/300594.

- زارعی، محمدابراهیم و سلطانمرادی، زهرا، (1395)، «بررسی ارتباط میزان ثبات سیاسی با مدیریت آب در اصفهان صفوی»، تاریخ اسلام و ایران، سال 26، شماره 31.

- ذکائی، محمد، (1391)، «مطالعات فرهنگی و مطالعات حافظه»، مطالعات اجتماعی ایران، دوره 5، شماره 3.

- سیاح، مونس؛ آقایی دیزج، پروانه و محموداف، مریم، (1396)، «بررسی ارتباط سیاست‌های جمعیتی با وضعیت منابع آبی کشور»، فصلنامه جمعیت، سال 24، شماره‌های 99-100.

- صفی‌نژاد، جواد، (1369)، بنه: نظام‌های زراعی سنتی در ایران، تهران: امیرکبیر.

- طالبی صومعه سرایی، مهشید و همکاران، (1400)، «سیر تحولات برنامه‌ریزی و سیاستگذاری آب در دوران قبل و بعد از انقلاب اسلامی ایران»، مطالعات میان رشته‌ای در علوم انسانی، دوره14، شماره 1.

- عمرانیان خراسانی، حمید، (۱۳۹۴)، «حکومت خوب و مدیریت آب»، نشریه آب و توسعه پایدار، دوره1، شماره 3.

- فاضلی، محمد، (۱۳۹۶)، «جامعه‌شناسی سیاسی بحران آب در ایران: کم‌آبی یا بحران آب؟»، ضمیمه روزنامه شرق، (21 شهریور 1394).

- قانون توزیع عادلانه آب، (1361)، دسترسی در

. https://rc.majlis.ir/fa/law/show/90679

- مرادی طادی، محمدرضا، (1396)، «آب و سیاست؛ نگاهی به فرایند سیاسی شدن آب»، مطالعات میان رشته‌ای در علوم انسانی، دوره 9، شماره 4.

- معصومی، کاوه، (۱۳۹۴)، «رابطه دولت- ملت: زمانی برای تغییر نقش‌ها»، ضمیمه روزنامه شرق، (21 شهریور 1394).

- معصومی، کاوه، (1401)، «مسأله آب با کدام روایت اجتماعی؟»، فصلنامه گفت و گوی آب، سال 11، شماره 36.

- کریمی مله، علی و همکاران، (۱۳۹۳)، «دولت قوی و جامعه ضعیف: رابطه دولت و جامعه در عصر محمدرضا شاه ۱۳۳۲-۱۳۵۶»، رهیافت انقلاب اسلامی، دوره 8، شماره 26.

• مرکز آمار ایران، (1395)، سالنامه آماری کشور، دسترسی در:

 https://nnt.sci.org.ir/sites/apps/yearbook/year_book_doc/95-99-01.pdf.

- مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، (1384)، مدیریت منابع آب و توسعه پایدار، گزارش پژوهشی شماره مسلسل:7374 دسترسی در :

 https://rc.majlis.ir/fa/report/show/731115.

-----------------، (1391)، بررسی تطبیقی و آسیب‌شناسی ساختار حاکمیتی مدیریت آب در ایران و ارائه ساختار مطلوب، گزارش پژوهشی، شماره مسلسل:12650. دسترسی در:

 https://rc.majlis.ir/fa/report/show/823224.

- میرعمادی، طاهره، (1396)، «آینده‌پژوهی انتقادی حکمرانی آب در ایران»، سیاستگذاری عمومی، دوره3، شماره 4.

- نوری اسفندیاری، انوش، (۱۳۹۴)، «ارزیابی حکمرانی آب در ایران»، ضمیمه روزنامه شرق، (21 شهریور 1394).

- واینر، مایرون و هانتینگتون، ساموئل، (1392)، درک توسعه سیاسی، ترجمه پژوهشکده  مطالعات راهبردی، چ2، تهران: پژوهشکده  مطالعات راهبردی.

- وحید، مجید و رنجبر، محسن، (1397)، «آسیب‌شناسی بعد سیاسی حکمرانی آب در ایران (1368-1392)»، سیاست‌گذاری عمومی، دوره 4، شماره 4.

- وزارت نیرو، (1398)، گزارش آماری صنعت آب و فاضلاب کشور، دسترسی در:

https://isn.moe.gov.ir/getattachment/e8ba93e1-39e4-4c02-9de9-526907320421.

- وزارت نیرو، (1399)، گزارش آماری سالانه صنعت آب و برق 1398، دسترسی در:

https://b2n.ir/418000.

- وزارت نیرو، (1400)، گزارش عملکرد هشت ساله وزارت نیرو در دولت تدبیر و امید، دسترسی در: ipo.moe.gov.ir/getattachment.

- ویتفوگل، کارل، (1398)، استبداد شرقی: بررسی تطبیقی قدرت تام، ترجمه محسن ثلاثی، چاپ 4، تهران: ثالث.

- یادگاری، آمنه؛ یوسفی، علی و امینی، امیر مظفر، (1397)، «تحلیل نهادی ساختار حکمرانی آب در حوضه زاینده رود»، تحقیقات منابع آب ایران، سال14، شماره 1.

References

- Afsari, Abdolhamid & Et al, (2017), “The Grounded Theory of the Sociological Investigation Foundation of Water Governance in Urmia Lake Crisis”, Strategy Studies Public Policy, Vol. 7, No. 25. [In Persian]

- Ahmadipour, Zahra & Ahmadi, Ebrahim, (2021), “The Analysis of the Effective Factor on the Failure of Water Governance in Iran”, The Macro and Strategic Policies, Vol. 8, Special Issue. [In Persian]

- Almond, Gabriel; Powell, Bingham; Mundt, Robert, (2002), Comparative Politics a Theoretical Framework, Translated by: Alireza Tayyeb, Tehran: State Management Training Center. [In Persian]

• Alvand, Marzieh Sadat & Ghasemi, Abolfazl, (2021), “Strategy Principles of Policy Making in the Confront with Corona as a Malignant Policy Problem”, Quarterly of Political Strategic Studies, 37, No. 10. [In Persian]
• Asghari, Amirreza, (2016), “Measures and Methods for Measuring and Distribution of Water in Iran”, Socio Economic History Studies, Vol. 5, No. 2. [In Persian]

- Ashna, Hesammodin, (2015), “Water Crisis and Governance Crisis”, Shargh Newspaper. [In Persian]

- Azghandi, Alireza, (2006), Introduction and Iran of Political Sociology, Tehran: Ghoomes. [In Persian]

• Australian Public Service Commission, (2007), Tackling Wicked Problems, A Public Policy Perspective, Policy Paper, Australian Public, available at: http://www.enablingchange.com. au/wickedproblems.pdf.

- Bagheri, Reza & Et al, (2021), “Governance and Policy in Response to the Water Resources Crisis in the Islamic Republic of Iran”, International Relations Research, Vol. 11, No.1. [In Persian]

- Cheng, A. S., Danks, C., & Allred, S. R, (2011), “The Role of Social and Policy Learning in Changing Forest Governance: An Examination of Community-Based Forestry Initiatives in the US”, Forest Policy and Economics, Vol. 13, No. 2.

- Fazeli, Mohammad, (2017), “Political Sociology of Water Crisis in Iran: Water Shortage or Water Crisis”, Shargh Newspaper. [In Persian]

- Hafeznia, Mohammadreza; Nikbakht, Mehdi, (2002), “Water and Socio-Political Tensions Case Study: Gonabad”, Geographical Research, Vol. 17, No. 2-3. [In Persian]

- Iran Metropolitans News Agency, (2017), Sewage Treatment Plant Projects Are the Most Important Environmental Projects in the Country, Website: http:// www. imna. ir/ news/ 300594.

- Iran Water Plan Institute, (2015), Preliminary Evaluation of the Country Water Over nance, Two Edition, Tehran: Iran Water Plan Institute. [In Persian]

- Islami, Ruhollah, Rahimi, Ahmad, (2019), “Policymaking and Water Crisis in Iran”, The Macro and Strategic Policies, Vol. 7, No. 3. [In Persian]

- Ismaeelifard, Maryam & Kavehfiruz, Hassan, (2016), “Pathology of Water Policy in Iran”, Social and Cultural Strategy, Vol. 5, No. 21. [In Persian]

- Lautze J., (Ed.), (2014), Key Concepts in Water Resource Management: A Review and Critical Evaluation, New York: Routledge.

- Law on Equitable Distribution of Water, (1982), Website: https: //rc. majlis. ir/ fa/ law/ show/ 90679. [In Persian]

- Karimi, Ali, Et al, (2014), “Strong State and Weak Society: The Relationship between State and Society in the Era of Mohammadreza Shah1953-1977”, Rahyaft of the Islamic Revolution, Vol. 8, No. 26. [In Persian]

- Masoomi, Kaveh, (2015), “Nation – State Relationship: Time Change Roles”, Shargh Newspaper. [In Persian]

- Masoomi, Kaveh, (2022), “Water Issue with Which Social Narrative?”, Water Conversation, Vol. 11, No. 36. [In Persian]

- Migdal.S, Joel, (2001), State in Society: Studding How States and Societies Transformed and Constitute one Another, Cambridge University Press.

- Ministry of Energy, (2019), Statistical Report of the Country Water and Sewage Industry, website: https:// isn. moe. gov. ir/ getattachment/ e8ba93e1-39e4-4c02-9de9-526907320421. [In Persian]

- Ministry of Energy, (2020), Annual Statistical Report of the Water and Electricity Industry 2019, Website: https://b2n.ir/418000. [In Persian]

- Ministry of Energy, Eight- Year Performance Report of Ministry of Energy in the Government of Wisdom and Hope, Website; ipo.moe.gov.ir/getattachment/ (2021). [In Persian]

- Miremadi, Tahereh, (2017), “Critical Futures Studies of Water Governance in Iran”, Public Policymaking, Vol. 3, No. 4. [In Persian]

- Moraditadi, Mohammadreza, (2017), “Water and Politic: A Look at the Process of Water Politicization”, Interdisciplinary Studies in the Humanities, Vol. 9, No. 4. [In Persian]

- Noori Esfandiary, Anoosh, (2015), “Evaluation of Water Governance in Iran”, Shargh Newspaper. [In Persian]

- OECD, (2015), The OECD Principles on Water Governance, Centre for Entrepreneurship, SMEs, Regions and Cities.

- Omranian Khorasani, Hamid, (2015), “Good Governance and Water Management”, Water and Sustainable Development, Vol. 1, No. 3. [In Persian]

- Research Center, (2005), “Water Resource Management and Sustainable Development”, available at: https://rc.majlis.ir/fa/report/show/731115 [In Persian]

- -------------------, (2012), “Comparative Study and Pathology of the Sovereign Structure of Water Management in Iran and Providing the Optimal Structure”, Available at: https:// rc. majlis. ir/ fa/report/show/823224. [In Persian]

- Rittle, Horst, & Webber, Melvin, (1973), “Dilemmas in a General Theory of Planning”, Policy Science, No. 4.

- Roberts, Nancy, (2011), “Wicked Problems and Network Approaches to Resolution”, International Public Management Review, Vol. 1, No. 1.

- Safinejad, Javad, (1990), Boneh: Traditional Farming Systems in Iran, Tehran: Amir Kabir. [In Persian]

- Siah, Mones; Aghaee Dizaj, Parvaneh & Mahmudof, Maryam, (2017), “Investigating the Relationship between Population Policies and the Status Water Resource in the Country”, Population Magazine, Vol. 24, No. 99-100. [In Persian]      

- Statistical Central of Iran, (2016), Statistical Yearbook of the Country, Website: https:// nnt. sci. org.ir/sites/apps/yearbook/year_book_doc/95-99-01.pdf. [In Persian]

 - Talebi Somehsaraie, Mahshid & et al, (2022), “Investigating the Evolution of Water Planning and Policy in Pre- and Post- Islamic Revolution in Iran”, Interdisciplinary Studies in the Humanities,Vol. 14, No. 1. [In Persian]

- UN Office for Disaster Risk Reduction (UNISDR), (2015), The Human Cost of Weather 1995-2015. Available at: https:// www. unisdr. org/ 2015/ docs/ climatechange/. COP21_ Weather Disasters. Report_ 2015_ FINAL.pd

- United Nations University (UNU), (2017), Institute for Water, Environment and Health, Global Water Crisis: The Facts, Available at: http:// inweh. unu. edu/ wpcontent/ uploads/ 2017/ 11/ Global-Water-Crisis-TheFacts.pdf.

- Vahid, Majid & Ranjbar, Mohsen, (2018), “Pathology of the Political Dimension of Water Governance in Iran1989-2013”, Public Policymaking, Vol. 4, No. 4. [In Persian]

- Water Governance Facility, “the Four Dimensions”, Available at: https://siwi.org/undp-siwi-water-governance-facility/what-is-water-governance/the-four-dimensions?iproject=undp-siwi-water-governance-facility.

- Weedon, Jordan, (2012), “Collective Memory: Theory and Practice”, Social Semiotics, Vol. 22, No. 2.

- Weiner, Myron & Huntington, Samuel, (2013), Understanding Political Development, Translated by Strategy Studies, Two Edition, Tehran: Strategy Studies. [In Persian]

- Wittfogel, Karl, (2019), Oriental Despotisms: A Comparative Study of Total Power, Translated by Mohsen Salasi, Fourth Edition, Tehran: Sales. [In Persian]

- Yadegari, Amaneh & Yousefi, Ali; Amini, Amirmozaffar, (2017), “Institutional Analysis of Water Governan Structure in the Zayande-Roud Basin”, Iran-Water Resources Research, Vol. 14, No. 1. [In Persian]

• Zaraee, Mohammad Ibrahim & Soltanmoradi, Zahra, (2016), “Investigating the Relationship Between Political Stability and Water Management in Safavid Isfahan”, History Islam and Iran, Vol. 26, No. 31. [In Persian]
• Zokaee, Mohammad, (2012), “Cultural Studies and Memory Studies”, Iran Social Studies, Vol. 5, No. 3. [In Persian]