سیاست خارجی دولت موقت: از عدم تعهد تا اصل نه شرقی نه غربی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

* استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

سیاست خارجی دولت موقت:
از عدم تعهد تا اصل نه شرقی، نه غربی
 
سیدحسن میرفخرائی*
 
( تاریخ دریافت:23/1/93 – تاریخ پذیرش:  5/8/93 )
 
چکیده
سیاست خارجی دولت بازرگان، یکی از بحث‌برانگیزترین دوره‌های تاریخ سیاست خارجی ایران است که بر مبنای سیاست عدم تعهد و اصل نه شرقی و نه غربی قرار داشت. عدم وجود تعریفی جامع و مانع از این اصل و فقدان اجماع در خصوص معنای آن در بین گروه‌های سیاسی باعث شد تا تفاسیر و برداشت‌های مختلفی از آن صورت بگیرد و هر گروه، بسته به تعریف خود، انتظار خاصی از دولت داشته باشد. این نوشتار قصد دارد تا با بررسی نظری و عملی سیاست عدم تعهد و اصل نه شرقی و نه غربی از منظر دولت موقت و سایر گروه‌های سیاسی وقت به مشکلات و چالش‌های پیش روی این دولت بپردازد. پژوهش حاضر با تحلیل سیاست خارجی دولت موقت در پایان به این نتیجه دست می‌یابد که نوع برداشت دولت بازرگان از مفهوم نه شرقی نه غربی با سایر نیروهای اجتماعی فعال در عرصه سیاسی ایران در آن مقطع متفاوت بوده است.



* استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی                                                     for501520@yahoo.com

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Temporary Cabinet Foreign Policy: of Non – alignment to Neither West Nor East Principle

نویسنده [English]

  • seyyed hassan Mirfakhrayi
چکیده [English]

Temporary Cabinet Foreign Policy: of Non – alignment to Neither West Nor East Principle
 
Seyd Hasan Mir Fakhraei*
 
(Received:2014/June/14 – Accept: 2014/Octobr/27)
 
Abstract
 
Foreign policy of the Bazargan cabinet is one of the most controversial issues in the history of Iran's foreign policy which was based on non – alignment policy   and neither west nor east principle. lack of  a precise definition of this principle and absence of consensus on its  meaning among  political parties  caused  different  interpretations  and flow of various demands by political parties to the government  based on their definition and this paper aims to analyze this government's  challenges and problems via theoretical  and practical analyze  of  non – alignment policy   and  neither west nor east principle in temporary cabinet and other contemporary political  parties opinion .
 



* Assistant Professor of Political Science at Allameh Tabataba’i University (for501520@yahoo.com)

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Temporary cabinet
  • Non – alignment Policy
  • Neutrality
  • Neither East nor West
  • foreign policy
 
-ازغندی، علیرضا، ( 1384 )، سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، تهران: قومس.
-استوان، حسین، ( 1355 )، سیاست موازنه منفی در مجلس چهاردهم، جلد 1، تهران: مصدق.
-بازرگان، مهدی، ( 1362 )، وسایل و مشکلات نخستین سالهای انقلاب، تهران: بینا.
-بخشایشی اردستانی، احمد، ( 1375 )، اصول سیاست خارجی ج.ا.ا. تهران: آوای نور.
275 روز بازرگان، تهران: علم. ،( -بهنود، مسعود، ( 1377
-رمضانی، روحالله، ( 1384 )، چارچوب تحلیلی برای بررسی سیاست خارجی جمهوری
اسلامی ایران، تهران: نی.
-روبین، باری، ( 1362 )، جنگ قدرت ها در ایران، ترجمه: محمود مشرقی، تهران: آشتیانی.
-روشندل، جلیل، ( 1374 )، امنیت ملی و نظام بینالملل، تهران: سمت.
- سمیعی، احمد.( 1371 ). طلوع و غروب دولت موقت. تهران: شباویز.
-صدیقی، وحید الزمان، ( 1376 )، انقلاب اسلامی از نگاه دیگران، ترجمه: سیدمجتبی
رویینتن، تهران: اطلاعات.
-فولر، گراهام، ( 1373 )، قبله عالم: ژئوپلتیک ایران، ترجمه: عباس مخبر، تهران: مرکز.
-قوام، عبدالعلی، ( 1383 )، اصول سیاست خارجی و سیاست بینالملل، تهران: سمت.
-گازیروفسکی، مارک، ( 1371 )، سیاست خارجی آمریکا و شاه، ترجمه: فریدون فاطمی، تهران: مرکز.
-موسوی خمینی، روحالله، ( 1372 )، صحیفه نور، جلد دهم، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
-نقیبزاده، احمد، ( 1384 )، جامعهشناسی بیطرفی و روانشناسی انزواگرایی در تاریخ
ایران، تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی.
-هالستی، کی.جی، ( 1373 )، مبانی تحلیل سیاست بینالملل، ترجمه: بهرام مستقیمی و
مسعود طارمسری، تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی.
- -هوشنگ مهدوی، عبدالرضا، ( 1373 )، سیاست خارجی ایران در دوران پهلوی 1357
1330 ، تهران: البرز.
سیاست خارجی دولت موقت: از عدم تعهد ... 81
- Amirahmedi, Hooshang. (1990), Revolution and Economic Transition, The
Iranian Experience, State University of New York Press.
- Hwang, Jihvan. (2005), “Offensive Realism, weaker States, and Windows
of Opportunity: the Soviet Union and North Korea in Comparative” World
Affairs, summer.
- Kemp, Geoffrey. (1996), The Impact of Iranian Foreign Policy on Regional
Security: An External Perspective at: Jamal S.Alsuwaidi, Iran and The Gulf: A
Search for Stability, Emirates The Emirates Center for Strategic Studies and Research.
- Mearsheimer, John. (2001), The Tragedy of Great Power Politics, New
York: W.W. Norton & Company.
- Milani, Mohsen. (1996), Iran’s Gulf Policy: from Idealism and
Confrontation to Pragmatism and Moderation, at: Jamal S.Alsuwaidi, Iran and
The Gulf: A Search for Stability, Emirates The Emirates Center for Strategic Studies and Research.
- Moshaver, Ziba. (2003), “Revolutions, Theocratic Leadership and Iran’s
Foreign Policy: Implications for Iran – Eu Relations”, The Review of
International Affairs, Vol.3, No.2, winter.
- Sadri, Houman. (1997), Revolutionary States Leader, Foreign Relations,
New York: Praeger Press.
- Sadri, Houman. (1999), ”An Islamic Perspective on non-alignment
:Iranian Foreign Policy in the theory and Practice’’, Journal of Third World Studies.
Waltz, Kenneth N.